Początek roku to dla przedsiębiorców nie tylko czas wdrażania nowych pomysłów, ale też… urzędowych decyzji, które będą miały realny wpływ na firmowe finanse przez kolejne 12 miesięcy. Jedną z nich jest wybór formy opodatkowania.

Na co możesz się zdecydować w 2026 roku i o czym warto pamiętać? Wyjaśniamy!:)

Jaką formę opodatkowania możesz wybrać?

W 2026 roku do wyboru masz trzy standardowe formy:

Skala podatkowa – czyli domyślna opcja dla każdego, kto nie złoży dodatkowego wniosku. Podatek wynosi 12% do kwoty 120 tys. zł, a powyżej tej granicy – 32%. Plusem jest kwota wolna (30 tys. zł), możliwość wspólnego rozliczenia z małżonkiem i szeroka lista ulg.

Podatek liniowy – stawka 19%, niezależnie od dochodu. Idealny dla tych, którzy zarabiają więcej i nie korzystają z ulg. Prosty, przewidywalny, ale nieco mniej elastyczny.

Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych – działa na zasadzie: przychód x odpowiednia stawka (od 2% do 17% – zależnie od branży). Nie odliczasz kosztów, ale nie musisz też prowadzić KPiR. Dla wielu mikrofirm to wygodne i oszczędne rozwiązanie.

Kiedy można zmienić formę?

Zasadniczo: do 20 dnia miesiąca po tym, w którym osiągniesz pierwszy przychód w roku. Jeśli np. Twoja pierwsza faktura wpadnie w styczniu – masz czas do 20 lutego. Jeśli dopiero w czerwcu – deadline wypada 20 lipca.

Jeśli planujesz dopiero założyć działalność, formę opodatkowania wybierasz już przy rejestracji.

Uwaga na wyjątki

Nie każdy może od razu przejść np. na liniowy czy ryczałt. Jeśli świadczysz usługi dla byłego pracodawcy (i są one podobne do tych, które robiłeś wcześniej na etacie) – musisz zostać przy skali podatkowej, przynajmniej przez rok lub dwa.

Jak wybrać najlepszą formę?

Nie ma jednej dobrej odpowiedzi – wszystko zależy od Twoich przychodów, kosztów, branży i sytuacji rodzinnej. Poniżej kilka podpowiedzi:

• Jeśli masz wysokie koszty → rozważ skalę lub liniowy.

• Jeśli masz niskie koszty i proste usługi → ryczałt może się opłacić.

• Jeśli działasz w branży z niską stawką ryczałtu (np. 3% w gastronomii) – szkoda nie skorzystać.

• Jeśli rozliczasz się wspólnie z małżonkiem lub korzystasz z ulg → skala często wygrywa.

I nie zapomnij o składce zdrowotnej! Wysokość zależy od formy opodatkowania i potrafi konkretnie wpłynąć na ostateczny bilans.

Gdzie i jak złożyć wniosek o zmianę?

Najprościej: online, przez portal biznes.gov.pl → zakładka “Zmień dane w CEIDG”. Potrzebujesz profilu zaufanego, logujesz się, wskazujesz nową formę i… gotowe. Zawsze pobierz potwierdzenie (UPO).

Podsumowanie?

Zmiana formy opodatkowania to nie formalność – to decyzja, która może dać Ci realne oszczędności (albo… niepotrzebne koszty). Nie podejmuj jej “na czuja” – przeanalizuj, przelicz, porozmawiaj z doradcą podatkowym. Masz czas, ale nie odkładaj tego na ostatni moment.

W 2026 świat nie stanie się prostszy – ale Ty możesz prowadzić firmę mądrzej:)