Kiedy myślimy o spółce, często wyobrażamy sobie zespół ludzi, którzy łączą swoje talenty, wiedzę i kapitał, aby wspólnie budować i rozwijać biznes. Dzielą się zarówno zyskami, jak i odpowiedzialnością, pracując nad wizją sukcesu. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością to w Polsce królujący model takiego „biznesowego partnerstwa”. A co w sytuacji gdy nie chcemy mieć wspólników? Jakie możliwości daje jednoosobowa spółka z o.o.? W dzisiejszym artykule zastanowimy się nad plusami i minusami takiego wyboru.
Czym jest jednoosobowa spółka z o.o.?
Jednoosobowa spółka z o.o. to spółka kapitałowa, w której wszelkie udziały należą do jednego wspólnika. W praktyce oznacza to, że jeden właściciel posiada pełną kontrolę nad firmą, podejmuje wszystkie decyzje i czerpie z niej cały zysk. To szczególna forma spółki kapitałowej, która pozwala jednostkom na prowadzenie działalności z korzyściami takimi jak ochrona majątku i pewne udogodnienia podatkowe.
Jak założyć jednoosobową spółkę z o.o.?
Jeśli myślisz o zostaniu jedynym właścicielem spółki z o.o., masz kilka opcji:
- Nabycie wszystkich udziałów działającej na rynku spółki.
- Przekształcenie Twojej dotychczasowej Jednoosobowej Działalności Gospodarczej w spółkę.
- Samodzielne założenie nowej spółki.
Proces zakładania jednoosobowej spółki z o.o. nie różni się znacząco od procesu zakładania „wieloosobowej” spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Możesz wybrać tradycyjną ścieżkę i udać się do notariusza w celu podpisania aktu notarialnego. Dla tych, którzy cenią sobie szybkość i wygodę, istnieje również możliwość skorzystania z portalu S24, gdzie cały proces zakładania spółki odbywa się online.
W przypadku spółek z większą liczbą wspólników podstawowym dokumentem jest umowa spółki. Natomiast w kontekście jednoosobowej spółki z o.o., mówimy o akcie założycielskim.
Zalety jednoosobowej spółki z o.o.
- Ochrona majątku osobistego: Jednoosobowa spółka z o.o. oferuje ograniczoną odpowiedzialność, co oznacza, że w przypadku problemów finansowych spółki, majątek prywatny właściciela jest chroniony przed wierzycielami.
- Pełna kontrola nad działalnością: Jako jedyny właściciel, masz pełną kontrolę nad wszystkimi decyzjami biznesowymi, co przyspiesza proces decyzyjny.
- Elastyczność w zarządzaniu: Możliwość dostosowania postanowień umowy spółki czy aktu założycielskiego do indywidualnych potrzeb.
- Wiarygodność na rynku: Spółki z o.o., nawet jednoosobowe, często są postrzegane jako bardziej profesjonalne i wiarygodne w oczach klientów i kontrahentów niż JDG.
- Możliwość przekształcenia w inną formę: Jeśli w przyszłości zdecydujesz się na rozwinięcie biznesu i wprowadzenie innych wspólników, jednoosobową spółkę z o.o. można łatwo przekształcić w tradycyjną spółkę z o.o.
Wady jednoosobowej spółki z o.o.
- Składki ZUS: Głównym wyzwaniem w prowadzeniu jednoosobowej spółki z o.o. jest konieczność pokrywania pełnych składek ZUS, które są porównywalne do tych w jednoosobowej działalności gospodarczej. Współprowadzenie spółki z kimś innym miałoby potencjał do zmniejszenia tego obciążenia.
- Pełna księgowość: Konieczność prowadzenia pełnej księgowości generuje dodatkowe koszty i wymaga większego zaangażowania w obszar administracyjny – w porównaniu z uproszczoną księgowością.
- Formalności: Zakładanie jednoosobowej spółki z o.o. wiąże się z większą ilością formalności, takich jak sporządzenie aktu notarialnego czy rejestracja w KRS.
- Koszty początkowe: Wymagany jest kapitał zakładowy w wysokości co najmniej 5 000 PLN oraz opłaty notarialne.
- Ograniczenia w zatrudnianiu: Jedyny wspólnik nie może zostać zatrudniony w spółce na podstawie umowy o pracę.
Pytania i odpowiedzi o jednoosobową spółkę
1. Czy jedyny wspólnik może reprezentować jednoosobową spółkę z o.o. w organizacji?
Nie, jedyny wspólnik nie ma uprawnień do reprezentowania spółki z o.o. w organizacji, ani w roli członka zarządu, ani jako pełnomocnik czy prokurent. Niemniej jednak, ma możliwość złożenia wniosku o rejestrację spółki.
2. Jakie składki musi opłacać jedyny wspólnik jednoosobowej spółki z o.o.?
Jedyny wspólnik ma obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, obejmujące ubezpieczenie emerytalne, rentowe, wypadkowe i zdrowotne. Może też dobrowolnie przystąpić do ubezpieczenia chorobowego.
3. Czy są sytuacje, kiedy wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. nie musi opłacać wszystkich składek ZUS?
Tak, mogą wystąpić sytuacje, kiedy obowiązek opłacania składek jest ograniczony wyłącznie do składki zdrowotnej lub nawet nie wystąpi wcale, z uwagi na zbieg tytułów do ubezpieczeń.
4. Czy jest możliwość udzielenia absolutorium członkowi zarządu będącemu jedynym wspólnikiem?
W praktyce jest to trudne. Wspólnik, który jednocześnie pełni funkcję członka zarządu, powinien wyłączyć się od głosowania w sprawie udzielenia sobie absolutorium. W przypadku spółki jednoosobowej, taka sytuacja oznacza brak możliwości podjęcia uchwały w tej kwestii.
5. Dlaczego wspólnik w jednoosobowej spółce z o.o. nie może zostać zatrudniony na podstawie umowy o pracę?
W jednoosobowej spółce z o.o. pojęcie „właściciel” i „zarząd” praktycznie się zazębiają. Jednakże w zakresie zatrudniania istnieją pewne specyficzne uwarunkowania. Sąd Najwyższy, w swoim wyroku z 7 kwietnia 2010 roku, wskazał na specjalny charakter jednoosobowej spółki z o.o. Jako że jest to forma działalności gospodarczej prowadzonej „na własny rachunek”, istnieje pewna fikcja, że mimo osobności prawnej, majątek firmy i majątek jedynego wspólnika są ze sobą ściśle powiązane.
Według prawa pracy, podstawą stosunku pracy jest wymiana doświadczeń między właścicielem a pracownikiem. W sytuacji jednoosobowej spółki z o.o., gdzie jedyny wspólnik jest również właścicielem, trudno mówić o tradycyjnej wymianie doświadczeń. Dlatego w tej specyficznej sytuacji, rola pracownika jest w pewnym stopniu „absorbowana” przez funkcję właściciela. W praktyce oznacza to, że działania podejmowane przez jedynego wspólnika są traktowane jako czynności wykonywane dla jego własnego dobra i na własne ryzyko.
Dodatkowo, wyrok Sądu Okręgowego Warszawa-Praga z 9 września 2022 roku podkreśla, że ze względu na brak spełnienia warunków stosunku pracy, wspólnik jednoosobowej spółki z o.o. powinien być ubezpieczony jako osoba prowadząca działalność, a nie jako pracownik.
Reasumując, w kontekście jednoosobowej spółki z o.o., istnieje istotna różnica między funkcją właściciela a pracownika, co prowadzi do wniosku, że jedyny wspólnik nie może być zatrudniony na podstawie umowy o pracę.
Podsumowanie
Jednoosobowa spółka z o.o. stanowi atrakcyjną alternatywę dla przedsiębiorców, którzy pragną kierować swoją działalnością niezależnie, korzystając jednocześnie z dodatkowych udogodnień. Zastanawiając się nad wyborem tej formy biznesowej, warto dokładnie przeanalizować wszystkie argumenty „za” i „przeciw”. Jeżeli wciąż masz wątpliwości czy to najlepszy wybór dla Ciebie, serdecznie zapraszamy do kontaktu z naszym biurem rachunkowym. Wykwalifikowani doradcy z chęcią wyjaśnią wszelkie niejasności i pomogą Ci podjąć świadomą decyzję.
Zespół Complex Finance